De oprichting van een vennootschap brengt sowieso een reeks formele verplichtingen met zich mee. Lees hier wat er allemaal moet gebeuren. Kies je voor een vennootschap met onbeperkte aansprakelijkheid of voor eentje met beperkte aansprakelijkheid? Een wereld van verschil, al zijn er ook enkele gelijkenissen.

Richt je een vennootschap op, dan wordt je ondernemingsnummer en je inschrijving in de Kruispuntbank van Ondernemingen (KBO) geregeld door de Griffie van de Rechtbank van Koophandel, waar je je oprichtingsakte hebt neergelegd. Let op! Achteraf moet je altijd nog door je accountant of het ondernemingsloket de gegevens van je vennootschap in de KBO laten vervolledigen.

Voor een vennootschap met onbeperkte aansprakelijkheid

Het gaat over:

  • een vennootschap onder firma,
  • een gewone commanditaire vennootschap,
  • een coöperatieve vennootschap met onbeperkte aansprakelijkheid.

De oprichting van een vennootschap met onbeperkte aansprakelijkheid is eenvoudig: je hebt geen akte nodig bij de notaris. Je zet zelf alles op papier, en dat heet dan een onderhandse akte. Een verkorte versie ervan leg je neer bij de Griffie van de Rechtbank van Koophandel. Een aantal zaken moet je hierin zeker opnemen:

  • de rechtsvorm en de naam van de vennootschap,
  • de zetel, het doel en de duur van de vennootschap,
  • de identiteit van de oprichters en vennoten,
  • het kapitaal en de aandelen,
  • het bestuur en de algemene vergadering.

Roep hierbij de hulp in van je boekhouder of accountant. Hij weet perfect wat er verplicht in de statuten dient opgenomen te worden. Ook heeft hij zelf de ervaring om te weten welke specifieke clausules van toepassing zijn voor de gekozen ondernemingsvorm. Hij kan je ook bijstaan met de verplichte publicatie van de oprichting in het Belgisch Staatsblad.

De griffier zal dan de identificatiegegevens van de onderneming invoeren in de Kruispuntbank van Ondernemingen (KBO). Op die manier krijgt je vennootschap een ondernemingsnummer toegekend. De oprichtingsakte moet binnen 4 maanden geregistreerd worden in een Registratiekantoor van de FOD Financiën.

Ondernemingsnummer & btw-nummer

Je boekhouder of accountant zal na de oprichting het nodige doen om je ondernemingsnummer van je vennootschap te valideren en het te laten activeren als btw-nummer (als je een btw-nummer nodig hebt). Let op! Heb je meerdere vestigingen dan moeten die allemaal ingeschreven worden.

Vennootschapsbijdrage & sociaal verzekeringsfonds

Je vennootschap moet je binnen de drie maanden na de neerlegging van de oprichtingsakte aansluiten bij een sociaal verzekeringsfonds. Je moet bovendien de jaarlijkse vennootschapsbijdrage betalen. Vzw’s, feitelijke verenigingen en de burgerlijke vennootschappen die geen handelsvorm hebben aangenomen, zijn vrijgesteld.


Voor een vennootschap met beperkte aansprakelijkheid

Vennootschappen met beperkte aansprakelijkheid beperken je verantwoordelijkheid naar derden (bv. schuldeisers). Er moet dan ook heel wat op papier worden vastgelegd voor je in zo’n structuur kan instappen. Laat je daarom voorafgaand goed en degelijk adviseren. Een vennootschapsvorm met beperkte aansprakelijkheid beschermt je niet tegen alles en in alle omstandigheden. Veel hangt af van je persoonlijke situatie!

Eerste stop: je boekhouder of accountant

Je boekhouder of accountant kan je de nodige toelichting geven omtrent de fiscale aspecten, maar ook omtrent de gevolgen van het kiezen voor een bepaalde vennootschapsvorm. Hij zal ook het nodige kunnen doen voor het opstellen van het financieel plan, alsook de nodige informatie verzamelen die de notaris zal nodig hebben voor het voorbereiden van de oprichtingsakte en de statuten.

Bij de oprichting moet je aan de notaris een financieel plan voorleggen. In je financieel plan verantwoord je het maatschappelijk kapitaal van je vennootschap en licht je, samen met de andere oprichters van je vennootschap, de financiële haalbaarheid van je plannen toe. Dit financieel plan laat je best opmaken door een accountant, die samen met jou de haalbaarheid zal nagaan.

Tweede stop: de bank

Kies je voor een vorm met beperkte aansprakelijkheid, heb je vaak een verplicht te storten minimumkapitaal. Open daarom een “geblokkeerde rekening” bij je financiële instelling, op naam van de nog op te richten vennootschap. Je bankier kan je hierbij zeker verder helpen. Op het toegewezen rekeningnummer dien je voorafgaand aan de oprichting bij de notaris het nodige kapitaal te storten. Van zodra het vereiste kapitaal op de rekening werd gestort, zal je bankier een attest opmaken dat je aan de notaris moet bezorgen. In veel gevallen zal je bankier het attest van volstorting rechtstreeks aan je notaris bezorgen, maar vraag het voor de zekerheid toch even na.

De notaris

Richt je een vennootschap op waarin de aansprakelijkheid van de vennoten beperkt is, dan is een authentieke akte nodig. Die akte wordt door je notaris opgesteld. Daarvoor betaal je 900 à 1.200 euro notariskosten (exclusief btw). Deze kosten bevatten reeds de registratierechten en het recht op geschriften.

De notaris zal nagaan of het oprichtingskapitaal werd volstort en of er een financieel plan aanwezig is. Hij zal ook de oprichtingsakte met jou helemaal doornemen, om je te wijzen op de belangrijke clausules in de statuten. Van zodra de akte werd ondertekent door de oprichtende vennoten, zal de notaris een attest opmaken waarmee je de “geblokkeerde rekening” bij je bank kan laten deblokkeren. Het kapitaal is dan vrijgemaakt en je kan je eerste facturen betalen vanuit je zakelijke rekening.

Een uittreksel uit je oprichtingsakte moet nadien nog gepubliceerd worden in het Belgisch Staatsblad. Je notaris zal het uittreksel van de oprichtingsakte neerleggen bij de Griffie van de Rechtbank van Koophandel. De Griffie zorgt ervoor dat de akte in het Belgisch Staatsblad wordt gepubliceerd. De griffier zal dan de identificatiegegevens van de onderneming invoeren in de Kruispuntbank van Ondernemingen (KBO).

Op die manier krijgt je vennootschap een ondernemingsnummer toegekend. De oprichtingsakte van de vennootschap moet binnen de 15 dagen door je notaris worden geregistreerd in een Registratiekantoor van de FOD Financiën. Je hebt daarvoor je akte nodig, en een eensluidend verklaarde kopie.

Nadien zal je accountant of boekhouder het nodige doen om je btw-nummer (indien nodig) te activeren en je inschrijving in de KBO te vervolledigen.